گفتگو با یکی از طراحان و مرمت کنندگان خانه نقلی کاشان/ از خانه نقلی کاشان تا خانه های تاریخی تبریز

کوچکتر از خانه‌های قدیمی کاشان است، در دل بافت تاریخی این شهر، شبیه خانه‌های دوران قاجار با تمام مولفه های یک خانه ایرانی، با دیوارهای بلند، حیاط اندرونی و بیرونی و ایوانی مشرف به حیاط و حوضی قدیمی به سبک خانه‌های قاجار در مرکز، خانه‌ای دارای سرداب و بادگیر به سبک خانه‌های ایرانی، اینها بخشی از زیبایی‌های خانه‌ای است که به دلیل کوچک بودن به خونه نقلی مشهور شده است.

به گزارش تبریز مدرن به نقل از نصر ، خونه نقلی کاشان خانه‌ای تاریخی است که توانست به زودی جایگاه مناسبی در میان مردم کاشان و گردشگران داشته

باشد.

هر چند “شاهین تبریزی” یکی از مرمت کنندگان این خانه تاریخی است،اما این خانه بیشتر با نام “اکبر رضوانیان” مالک این خانه شهرت یافته است.

.

خونه نقلی کاشان است ۱۸۰ سال قدمت داشته و معماری آن به  دوران قاجار باز می‌گردد.

“شاهین تبریزی” که تحصیلات دانشگاهی معماری دارد به کاشان سفر می کند و به صورت اتفاقی با مالک این خانه آشنا می شود ، دلبستگی او به بافت تاریخی کاشان به ویژه خونه نقلی او را مجاب می کند که به تقدیر سرنوشت تن دهد و کارشناسی ارشد را در دانشگاه شهر نطنز به اتمام برساند تا ضمن اقامت در خونه نقلی و توافق با آقای رضوانیان برای همراهی و کمک آنجا را به اقامتگاه بوم گردی تبدیل کند.

” شاهین تبریزی” که آن زمان  ۲۵ ساله بود توانست در طول دو سال آنجا را با همراهی آقای رضوانیان رونق بخشد.

شاهین تبریزی پس از اتمام مقطع کارشناسی ارشد و تجربه موفق خونه نقلی به تبریز بازگشته است.

ایده خانه نقلی از کجا به ذهنتان رسید؟

آقای اکبر رضوانیان مالک فعلی خونه نقلی قصد پیاده‌سازی چنین طرحی را داشتند، در سفرم به کاشان با آنها آشنا شدم؛ پیشنهاد احیای خونه نقلی را مطرح کردم که توجهشان را جلب کرد و پیشنهاد دادند که همانجا اقامت داشته باشم و کارشناسی ارشدم را در نطنز بخوانم و در ازای اقامتم در خانه نقلی برایشان کار کنم.

چه کاری در خانه نقلی انجام ‌دادید که باعث رونق این خانه شد؟

خونه نقلی حس باستان دوستی مرا تازه می‌کرد باعث شد حس کنم در میان علاقه‌مندی‌هایم زندگی می‌کنم، بعد از مدتی اقامت در این خانه با شخصی آشنا شدم به نام بهمن مخبر که تاثیر بسیار زیادی در زندگی من و ایده‌پردازی‌ام در این خانه داشت.

مخبر به زندگی طبیعی بسیار اعتقاد داشت؛ ناخودآگاه در روش زندگی من اثر گذاشت و بعد از مدت کوتاهی تصمیم گرفتم برای مسافران تنور آتش برای پخت نان  و غذای محلی با هیزم ارائه کنم؛ غذای طبیعی، معماری ایرانی این خانه و تزئینات استفاده شده در آن، مسافران را به دوران گذشته باز می‌گرداند و می‌توانست حس زندگی ایرانی را به آنها انتقال دهد.

خانه‌های تاریخی کاشان به نسبت سایر شهرها در حال حاضر وضعیت بسیار مناسبی دارند؛ به نظر شما در احیای خانه‌های تاریخی کاشان بیشتر چه کسانی نقش دارند؟ چرا کاشان توانسته بافت تاریخی خود را حفظ کند؟

علاوه بر اینکه مردم اهمیت تاریخ و هویت خود درک کرده‌اند و در حفظ سنت‌های خود دارند، ارگان‌های دولتی و مردمی نیز همراه هستند، برای مثال اداره میراث فرهنگی کاشان تسهیلات تشویقی برای مالکان خانه‌های تاریخی ثبت ملی  ارائه می‌کند. شاید ادارات دولتی توان خرید خانه‌های تاریخی را نداشته باشند ولی می‌توانند تسهیلات ویژه به مالکان شخصی ارائه کنند چرا که با این کار از هویت تاریخی یک شهر و در نهایت یک کشور حمایت می‌کنند.

چه تسهیلاتی؟

میراث فرهنگی کاشان برای مالکان خانه‌های تاریخی مصالح ساختمانی ارزان قیمت ولی با کیفیت ارائه می‌کند و یا در مرمت خانه‌های تاریخی ثبتی مشارکت می‌کند این عمل یک حمایت تشویقی است تا مالکان بتوانند خانه‌های تاریخی خود را حفظ و بازسازی کنند.

بعد از این تجربه موفق چه برنامه‌ای برای آینده دارید؟

پس از تجربه موفق خانه نقلی، چند خانه تاریخی دیگر برای مرمت و احیا پیشنهاد دارم، اگر در تبریز به خواسته‌هایم نرسم به کاشان بازمی‌گردم.

خواسته شما در تبریز چیست؟

چند سال پیش تعدادی کتاب تاریخی نیاز داشتم که یکی از دوستانم به من گفت می‌توانم آن کتاب‌ها را از کتابخانه میراث فرهنگی آذربایجان شرقی تهیه کنم، بعد از مدت‌ها رفت و آمد نتوانستم به کتاب‌ها دسترسی داشته باشم. میراث فرهنگی یک سازمان تخصصی است و من نیز در رشته معماری تحصیل کردم وقتی با گشاده‌رویی از فارغ التحصیل رشته مرتبط برای ارائه کتاب امانی استقبال نمی شود، چگونه می‌توانم انتظار داشته باشم یک خانه تاریخی را در اختیار داشته و در رونق آن تلاش کنم؟

ولی در کاشان هم میراث خانه‌ای در اختیار شما قرار نداده بودند.

بله درست است اما مردم کاشان به این درک رسیده‌اند  که خانه تاریخی و خانه کلنگی فرق دارد، اما در تبریز وضعیت فرق می‌کند کسی هم که خانه تاریخی ثبت شده دارد در صدد است تا از فهرست آثار ملی خارج کند و جایش برج بسازد وقتی مردم این دیدگاه را دارند سازمان‌ها باید فرهنگ سازی کنند.

تصور می‌کنیم میراث فرهنگی آذربایجان‌شرقی می‌خواهد با شما همکاری کند، شما چه تسهیلاتی درخواست می‌کنید تا بتوانید طرح خود را عملی کنید؟

هرچند امیدی به همکاری ندارم اما تنها درخواستم حضور در یک خانه تاریخی است که تحت تملک میراث فرهنگی است.

من حتی ریالی از آن ها پول و تسهیلات مالی نمی‌خواهم حاضرم در مدت کوتاهی هم خانه را مرمت کنم و هم به مکانی گردشگر پذیر تبدیلش کنم و حتی برای میراث فرهنگی نیز ایجاد درآمد کنم.

اگراین طرح عملی شود می‌تواند به کسانی که خانه‌های تاریخی را کلنگی خطاب می‌کنند اثبات کند که خانه های تاریخی حکم چاه نفت را دارند و می‌تواننند درآمد کلانی برای مالکان داشته باشند به شرطی که مرمت و تغییر کاربری داشته باشد.

متاسفانه در حال حاضر تبریز محل گذر است و برنامه مدونی برای گردشگران ارائه نمی‌شود که آن‌ها را جذب کند. به نظر من ما باید برنامه‌ای محکم برای جذب گردشگران خارجی داشته باشیم چرا که حضور گردشگر خارجی است که برای کشور منافع مالی دارد. در حال حاضر تبریز جذابیت های لازم را برای حضور گردشگر ندارد؛ گردشگران برای آشنایی با فرهنگ و تمدن ملل سفر می‌کنند ما با هتل ۵ ستاره و مرکز خرید لوکس نمی‌توانیم نیاز گردشگر را پاسخ دهیم. این فرهنگ و هویت و تاریخ و بنای تاریخی ماست که نیاز او را برآورد می کند نه مرکز خرید لوکس.

اگر هدفتان را در تبریز نتوانید عملی کنید، چه تصمیمی میگیرید؟

میروم کاشان…

——————-

گفت وگو از ندا فرشباف

1
0

شاید این مطالب را هم دوست داشته باشید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

افزودن شکلک

SmileBig SmileGrinLaughFrownBig FrownCryNeutralWinkKissRazzChicCoolAngryReally AngryConfusedQuestionThinkingPainShockYesNo