احیای ربع رشیدیه در تبریز

IMG00160615.JPG

به گزارش تبریز مدرن ،ربع رشیدی یکی از بناهای تاریخی و ارزشمند شهر تبریز واقع در باغمیشه به سبک معماری آذری است که حدود ۷۰۰ سال پیش از سوی رشیدالدین فضل‌الله همدانی به عنوان یک دانشگاه ایجاد شد. وی وزیر غازان خان از حکمرانان وقت آن دیار بود. در آن زمان این دانشگاه ۴ دانشکده داشت که در ۴ گوشه این بنا واقع شده بود؛ به همین دلیل به اربع ( به زبان عربی به معنای ۴) و سپس به ربع رشیدی شهرت گرفت. در آخرین روزهای فروردین دانشگاه تبریز شاهد برگزاری نشست چشم‌انداز پروژه بزرگ ربع رشیدی با همکاری مؤسسه باستان‌شناسی آلمان بود. این نشست با حضور دکتر «کریستین فوخس»، مدیر پروژه مرمت تخت سلیمان، دکتر «لورنس کورن»، رئیس گروه شرق‌شناسی دانشگاه بامبرگ آلمان، و دکتر «ژودیت تومالسکی»، مدیر مؤسسه باستان‌شناسی آلمان، برگزار شد. پیش از این نیز نشست‌هایی از این دست با هدف مرمت ربع رشیدی که از آن به‌عنوان اولین دانشگاه به سبک امروزی در جهان اسلام نام برده می‌شود برگزار شده بود.

روند مرمت و احیای ربع رشیدی
به گفته رئیس دانشکده هنرهای کاربردی دانشگاه تبریز، پروژه بزرگ مرمت و احیای ربع رشیدی براساس تفاهم‌نامه ۴ جانبه‌ای که در آبان ۹۵ ما بین سازمان میراث فرهنگی و صنایع‌دستی استان، شهرداری تبریز، دانشگاه هنر اسلامی تبریز و مؤسسه باستان‌شناسی آلمانی منعقد شده اجرایی می‌شود .
«مسعود باقرزاده کثیری» می‌گوید: بر اساس این تفاهم‌نامه قرار است با کاوش‌های تیم باستان‌شناسی، دانشگاه ربع رشیدی که زیر خروارها خاک مدفون شده از زیر خاک بیرون آورده شود. در واقع هدف این تفاهم‌نامه باستان‌سنجی و مرمت ربع رشیدی، نخستین دانشگاه جهان است.

راه‌اندازی دفتر مؤسسه باستان‌شناسی
در همین زمینه دبیر برگزاری نشست چشم‌انداز پروژه بزرگ ربع رشیدی در خصوص همکاری آینده دانشگاه هنر اسلامی تبریز با مؤسسه باستان‌شناسی آلمان می‌گوید: تلاش می‌شود با مساعدت شهرداری تبریز، دفتر مؤسسه باستان‌شناسی آلمان را در دانشگاه هنر اسلامی تبریز راه‌اندازی کنیم تا ارتباط استادان و دانشجویان این دانشگاه با استادان آن مؤسسه افزایش یابد و دانش، تجربه و فناوری با سرعت بیشتری تبادل شود.
«بهرام آجرلو»، درباره دانش باستان‌شناسی و باستان‌سنجی توضیح می‌دهد: در باستان‌شناسی به مطالعه جنبه‌های هنری و تاریخی آثار گذشتگان می‌پردازیم و در باستان‌سنجی به کمک ابزارها و فناوری، شناخت ساختار فیزیکی و شیمیایی مواد سازنده آثار باستانی، تعیین تاریخ شکل‌گیری، نگهداری و ترمیم این آثار انجام می‌شود.
به گفته وی هدف کلی رشته‌های میراث فرهنگی شناخت آثار گذشتگان و نگهداری آنهاست؛ چراکه این آثار از جنبه‌های مختلف علمی، فلسفی و تاریخی دارای اطلاعاتی هستند که در زمان‌ها و مکان‌های مختلف می‌توانند به سؤالات بنیادی چون شناخت آب‌وهوای گذشته، رویدادها، هویت ملی، قومی، محلی و همبستگی بین‌المللی پاسخ دهند.
آجرلو در خصوص اهداف حضور هیأت آلمانی یادآور می‌شود: پژوهش‌های باستان‌شناسی، حفاظت و مرمت اولیه با تکنیک‌های رایج در ایران در ربع رشیدی انجام گرفته اما در حوزه باستان‌سنجی امکانات و برنامه‌‌های مدونی وجود نداشت.

مرمت ربع رشیدی؛ طولانی و زمان بر
دبیر برگزاری نشست چشم‌انداز پروژه بزرگ ربع رشیدی اظهار می‌کند: برای ادامه مرمت و احیای این بنا، از طریق نانو تکنولوژی، نیازبه سطوح بالای دانش و فناوری است که با تفاهم‌نامه اخیر این هدف قابل دستیابی است.
وی بیان می‌کند: نخستین مطالعات باستان‌شناسی در این منطقه در سال ۱۳۴۸ به‌دست «ولفرام کلایس»، باستان‌شناس آلمانی، انجام گرفت. پس از آن در سال‌ ۱۳۵۸ «علی اکبرسرفزار» مطالعاتی در ربع رشیدی انجام داد. در دهه ۷۰ و ۸۰ نیز بررسی‌های جزئی در این منطقه صورت گرفت. آجرلو یادآور می‌شود: پروژه اخیر یک برنامه بزرگ و بلند مدت است که نیازمند بسیج تمام امکانات بومی، ملی، محلی و حتی بین‌المللی است، چراکه این مجتمع میراث خواجه رشید‌الدین فضل‌الله‌همدانی است و بقایای دانشگاه و مجتمع عالی علمی، فرهنگی ربع رشیدی در این منطقه قرار دارد.

ضرورت حمایت مردم و مسئولان
بهرام آجرلو حمایت مادی و معنوی مسئولان استان و کشور در اجرای این پروژه بزرگ را مهم ارزیابی و تأکید می‌کند: بازتاب‌ فرهنگی، اجتماعی و حتی مادی پروژه بلندمدتی چون ربع رشیدی، بیشتر و پایدارتر از پروژه‌های کوتاه مدت شهری چون مجتمع‌های تجاری است. وی نقش مردم محلی در حفظ این منطقه را مهم می‌داند و اضافه می‌کند: مردم محلی باید بدانند این مجتمع باستانی بسیار ارزشمند است و لازم است نسبت به مشارکت و حفظ این منطقه بیشتر مشارکت کنند. به گفته وی، مهم‌ترین عامل در نگهداری از یک منطقه باستانی مردم آن منطقه هستند. اگر شهروندان در حفاظت از منطقه ربع رشیدی مشارکت نداشته باشند، تلاش ارگان‌های دولتی و اختصاص بودجه بی‌فایده خواهد بود.

   اهمیت مرمت ربع رشیدی از نگاه آلمانی‌ها
رئیس گروه شرق‌شناسی دانشگاه بامبرگ آلمان که سال‌ها در حوزه اسلام‌شناسی، فرهنگ و تمدن هنر اسلامی مطالعه کرده در این زمینه می‌گوید: من در ایران پروژه‌هایی در خراسان، مسجدجامع گلپایگان، مسجدجامع قروه در زنجان و مسجدجامع بروجرد انجام داده و در این پروژه‌ها تاریخ پیدایش، چگونگی شکل‌گیری و تحول این آثارتاریخی را بررسی کرده‌ام.
لورنس کورن درباره پروژه ربع رشیدی می‌گوید: این پروژه بزرگ بخش‌های زیادی چون باستان‌شناسی، باستان‌سنجی، مرمت و جذب گردشگر را شامل می‌شود.

photo_2016-06-26_10-43-17

http://www.tabrizmodern.ir/wp-content/uploads/2016/07/photo_2016-06-26_10-45-48.jpg

32
0

شاید این مطالب را هم دوست داشته باشید

۱۰ پاسخ

  1. ناشناس گفت:

    ما احیای ربع رشیدی را با همون عظمت سابقش میخوایم نه کمتر نه بیشتر… پویا به گوش ناشنوای شهردار برسون.

    5

    1
  2. فردین گفت:

    همچنین بنا و مرکز باشکوهی در کشور بی نظیر است ولی حیف در تبریز وجود داشته کاش در اصفهان بود

    4

    0
  3. مجید گفت:

    بازسازی چه جوری خواهد بود به این شکلی که تو عکسها هستش؟

    3

    0
  4. اتیلا گفت:

    شهرداری ازینکه هیچ کاری برا ۲۰۱۸ نمیکنین ،و سرمایه گذاران شهر را فراری میدین سپاسگزارم ،دلفین هم درآستانه ۲۰۱۸ رفت به آستارا ،اینم یه موفقیت ،تبریک به شهردار کوشا و دوست داشتنی تبریز ،

    3

    0
  5. MASOUD گفت:

    اگه فقط یکی از این بناها (ارگ علیشاه – ربع رشیدی – عمارت ساعت …) تو اصفهان بود ، اصفهانیا اصفهانو با پاریس و لاس وگاس مقایسه میکردند. اینم از ما. … الحق که لیاقت دارند…

    6

    0
  6. مهدی گفت:

    آقا پویا راسته که سرای دلفین های تبریز قراره انتقال داده بشه به آستارا؟

    2

    1
  7. احمد گفت:

    گارد ریل اتوبان کسائی کی میخواد نصب بشه تا شاهد از بین رفتن درختان بر اثر انحراف ماشین ها و قلع و فم درختان نباشیم

    4

    0
  8. تبریزیم گفت:

    عالیه امیدوارم ثمر بده فقط یه خواهش لطفا این عبارت «وی وزیر غازان خان از حکمرانان وقت آن دیار بود.» که هی در متون خبری تکرار میشه رو اصلاح کنید، غازان خان از حکمرانان وقت آن دیار نبود، غازان خان امپراتور یک کشور امپراتوری از جیحون تا مصر و از مرز هند تا قلب روم بود!

    4

    0

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

افزودن شکلک

SmileBig SmileGrinLaughFrownBig FrownCryNeutralWinkKissRazzChicCoolAngryReally AngryConfusedQuestionThinkingPainShockYesNo